Wat er écht in je kraanwater zit - en waarom wij een waterfilter kochten
Water is de saaiste van alle gezondheidsonderwerpen. Niemand verandert zijn leven door beter water te drinken. En toch komt het bij ons bijna elke week ter sprake, want het is wél iets dat je élke dag doet - en bij kleine stappen die je elke dag zet, telt de optelsom.
Dit is geen wetenschappelijk artikel. Het is onze ervaring, na maanden dagelijks gebruik.
Waarom ik hier ben ingedoken?
Zo'n twintig jaar geleden schakelde ik over van flessenwater op kraanwater. Minder afval, minder sleuren, een pak goedkoper. Ik ging er altijd van uit dat kraanwater hier gewoon prima is.
Dat klopt ook - het is veilig. Maar hoe meer ik erover las, hoe meer ik dingen tegenkwam die ik liever niet dagelijks binnenkrijg.
In het Vlaamse drinkwater is PFAS teruggevonden. Uit een rapport van de Vlaamse Milieumaatschappij over 2020 bleek dat de norm het vaakst overschreden werd bij lood. Ook chloraat, fluoride, nitraat, nitriet en trihalomethanen vragen aandacht, en bij enkele pesticiden werd de grens overschreden.
Daar komt bij dat er streekgebonden geregeld iets misloopt. In Hemiksem moesten inwoners hun water koken door verontreiniging. In Hodeige moesten tientallen mensen naar de dokter omdat er fecale bacteriën in het drinkwater zaten.
En dan is er nog iets wat mij persoonlijk stoorde: ik gebruik geen pesticiden in onze moestuin, en ik heb artikels vol geschreven over pannen zonder PFAS. Maar als je het vervolgens gewoon via je glas water binnenkrijgt, wat heeft die moeite dan opgeleverd?
Niet elke filter doet hetzelfde
Dit is het stuk waar de meeste mensen de bocht missen. Een goedkope filterkan haalt vooral kalk uit je water. Je merkt minder witte aanslag, en dat is het zowat.
Wil je zware metalen, chloor, pesticiden en medicijnresten aanpakken, dan heb je een systeem nodig met twee stappen: een keramische filter voor de deeltjes en bacteriën, en een meerstapsfilter met actieve koolstof voor de chemische stoffen.
En dan duikt er meteen een tweede probleem op: een filter die grondig genoeg is, haalt óók de goede mineralen weg. Een goede filter geeft die dus achteraf weer terug.
Waarom de Aqualine
Drie dingen gaven bij ons de doorslag.
Geen stroom nodig. Het water zakt door beide filters door zwaartekracht. Daardoor kan het toestel staan waar je wil, en kunnen we het verplaatsen als er bezoek is. Bij een tuinfeest tappen de gasten gewoon zelf.
Mineralen komen terug. Onderin de watertank liggen Elvan mineraalstenen die achttien mineralen teruggeven aan het water, onder meer calcium, magnesium, kalium, zink en silicium.
De aanpak klopte met onze manier van denken. Het kraantje laat het water niet in een rechte straal lopen maar in een werveling - zoals water in de natuur ook beweegt. Ik nam contact op met de verdeler en had een lang gesprek met iemand die al meer dan twintig jaar naturopaat is. Die passie voelde je.
Welk model past bij jou
Er zijn vier maten, elk in ABS of in glas. Wij hebben het glazen model: zwaarder, maar steviger en duurzamer.
| Model | Opgiettank | Watertank | Geschikt voor |
|---|---|---|---|
| Aqualine 5 | 2 liter | 5 liter | 1 tot 2 personen |
| Aqualine 12 | 4 liter | 8 liter | 2 tot 4 personen |
| Aqualine Neos | 5 liter | 10 liter | tot 6 personen |
| Aqualine 18 | 6 liter | 12 liter | tot 8 personen |
Wij zijn met twee (en een hondje) en hebben de Aqualine 5. Qua grootte is dat goed, maar wil je ook koken met gefilterd water of krijg je vaak bezoek, ga dan een maat groter. De 12 is niet toevallig het meest verkochte model.
Met hoeveel personen zijn jullie? Hoeveel water drinken jullie per dag? Krijgen jullie vaak bezoek? En wil je enkel drinken, of ook koken met gefilterd water?
Heb je een praktijk, dan is de 18 trouwens interessant. Cliënten een glas goed water aanbieden is een klein gebaar dat mensen onthouden.
De installatie
Toen ik alle onderdelen naast elkaar legde, dacht ik: dit ga ik nooit alleen kunnen. Ik ben niet handig. Maar met de handleiding erbij, stap voor stap, viel het enorm mee.
Kort samengevat: alle kommen en het kraantje afwassen, de meerstapsfilter een kwartier laten weken en naspoelen, het kraantje met twee siliconen ringen in de watertank monteren, de mineraalstenen spoelen en een uur in kokend water laten staan, en tot slot beide filters bevestigen.
Dat uur wachten op de stenen is het enige echte oponthoud. Plan het dus niet vlak voor je vertrekt.
Het eerste glas
Ik maakte me zorgen omdat er niet meteen water uit kwam. Dat is normaal: het water moet eerst door de keramische filter en daarna door elke laag van de meerstapsfilter. Ik had anderhalve liter in de opgiettank gegoten, ging wandelen, en toen ik terugkwam was de helft door.
Het kwam er niet in een rechte straal uit, maar draaiend. En dan proeven. Ik merkte meteen verschil met ons gewone kraanwater. Toen Geert terugkwam van een lange mountainbiketocht nam hij een slok en zei: dat smaakt anders. Dat smaakt écht anders.
Na maanden gebruik
We gebruiken het water om te drinken, voor koffie en thee, om bruiswater van te maken en om magnesium of sportdrank in op te lossen.
Na een paar dagen zag ik zwarte spikkeltjes in de bovenste tank. Ik vroeg het na, en het antwoord was ontnuchterend: fijn dat die stoffen niet in je lichaam terechtkomen. Sindsdien was ik die opgiettank af en toe mee af.
Wat ik zelf het grootste voordeel vind, is niet eens de filtering: we drinken allebei meer. Het staat er, het is op kamertemperatuur, je schenkt sneller een glas in. En dat is precies hoe de K van BONK werkt - een kleine verandering in je omgeving doet meer dan een goed voornemen.
De nadelen, eerlijk
Veel heb ik er niet gevonden, maar deze wel.
Het hendeltje van het kraantje wankelt een beetje. De waterstraal is zachter dan je van een kraan gewend bent - logisch, want die werveling is net de bedoeling, maar even wennen. En de allereerste filterbeurt duurt ruim een uur voor anderhalve liter. Daarna zit je rond één tot anderhalve liter per uur.
Onderhoud en vervanging
Wordt de witte keramische filter groenig, dan is dat algvorming; wordt hij bruinig, dan is het kalk. Je hoeft hem dan niet te vervangen: even afwrijven met een zacht schuursponsje volstaat.
De mineraalstenen maak je jaarlijks schoon met een sponsje en kook je daarna vijftien minuten met een theelepel zout.
De keramische filter en de meerstapsfilter vervang je ongeveer jaarlijks, of na zo'n 2000 liter kraanwater. Filter je regen- of putwater, dan is een half jaar realistischer - daar zit meer uit te halen. Een eventuele pH-ring vervang je jaarlijks, de mineraalstenen ongeveer om de drie jaar.
Is dit iets voor jou?
Eerlijk: als je vandaag worstelt met slapen, piekeren of chronische klachten, dan is een waterfilter niet je eerste stap. Begin dan bij je hoofd en je ritme.
Maar hoort water bij het rijtje dingen waar je al langer over twijfelt - samen met je pannen, je poetsproducten en wat er in je moestuin gaat - dan is dit een van de makkelijkste. Je verandert je gedrag niet. Het staat er gewoon, en het doet zijn werk.
PFAS in Vlaams drinkwater, lood als meest overschreden norm in het VMM-rapport 2020, en aandachtspunten bij chloraat, fluoride, nitraat, nitriet en trihalomethanen.
Aantal personen, dagelijks waterverbruik, hoe vaak bezoek, en of je ook wil koken met gefilterd water.
Veelgestelde vragen
Is Belgisch kraanwater veilig om te drinken?+
Ja, Belgisch kraanwater voldoet aan de wettelijke drinkwaternormen. Wel worden er sporen van stoffen in teruggevonden zoals PFAS, lood, pesticiden en medicijnresten, en lokaal zijn er af en toe incidenten waarbij water tijdelijk gekookt moet worden.
Wat haalt een goedkope filterkan wel en niet uit het water?+
Een eenvoudige filterkan vermindert vooral kalk. Zware metalen, chloor, pesticiden en medicijnresten heb je daarmee niet weggefilterd. Daarvoor is een systeem met een keramische filter en een meerstapsfilter met actieve koolstof nodig.
Haalt een waterfilter ook de goede mineralen uit het water?+
Bij grondige filtering verdwijnen ook mineralen. Sommige systemen voegen die daarna weer toe. Bij de Aqualine gebeurt dat met Elvan mineraalstenen onderin de watertank, die achttien mineralen teruggeven aan het water.
Hoe vaak moet je de filters vervangen?+
De keramische filter en de meerstapsfilter vervang je ongeveer jaarlijks, of na zo'n 2000 liter kraanwater. Filter je regen- of putwater, dan is een half jaar realistischer. De pH-ring vervang je jaarlijks, de mineraalstenen ongeveer om de drie jaar.
Gaat er bacteriegroei ontstaan in stilstaand gefilterd water?+
Bij de Aqualine zijn een deel van de stenen en de koolstof in de meerstapsfilter geïmpregneerd met zilver. Daardoor kan het water tien tot veertien dagen in de watertank blijven.
Welk model heb je nodig voor een gezin?+
Voor één tot twee personen volstaat de Aqualine 5. Voor twee tot vier personen of wie ook kookt met gefilterd water is de Aqualine 12 geschikter. De Neos gaat tot zes personen, de Aqualine 18 tot acht.